جمعه, 02 تیر 1396 |

یادداشت های علم

یادداشت های علم

ویراستار: دكتر علینقی عالیخانی

ناشر: كتاب سرا 1393 تهران (دوره هفت جلدی)

تیراژ: 1500 نسخه

بهاء: 980،000 ریال

دوره هفت جلدی این یادداشت ها مربوط به سال های 1346 تا 1356 می باشد. این مجموعه به دو بخش قابل تقسیم است. بخش نخست از سال 1347 تا 1356 كه ویراستاری آن توسط آقای دكتر علی نقی عالیخانی در مهرماه سال 1370 در لندن به اتمام رسید و به ترتیب از سال 1371 تا سال 1386 به وسیله كتاب سرا در شش جلد منتشر شد. در سال 1392 كتاب سرا جلد هفتم این مجموعه مربوط به سال 1346 و قسمتی از سال 1347 را منتشر نمود و توضیح داده شد « چون مجلد هفتم این یادداشتها از شش مجلد قبلی و پس از آن به چاپ رسیده، به خواننده پیشنهاد می شود برای این كه سیر تاریخی یادداشت ها را در دست داشته باشد مطالعه این یادداشت ها را از مجلد هفتم آغاز كنند و پس از آن به مجلد های شش گانه بپردازد».

دكتر علی نقی عالیخانی در مقدمه دیباچه جلد اول كتاب عنوان داشته « یادداشت های امیراسداله علم از 1347 تا 1356 را می توان به عبارتی فصلی از زندگی روزانه محمدرضا شاه پهلوی و طرز فكر و نگرش سیاسی و اجتماعی او در این دوره دانست. این یادداشت ها از هنگامی آغاز می شوند كه شاه به پرقدرت ترین مرحله زندگی سیاسی خود رسیده است. رقیبان سیاسی او یا مرده اند یا دیگر از صحنه بیرون رفته اند. نمایندگان پارلمان نیك می دانند كه از سوی دستگاه شاه دست چین شده اند و باید تنها به او سرسپردگی داشته باشند. در نتیجه در مورد مسائلی مانند انتخاب نخست وزیر و وزیران، بودجه، سیاست خارجی و دفاعی، نقش آنان چیزی مگر صحه گذاردن بر تصمیمات شاه و تكنوكراتهای او نیست».

ویراستار پس از شرح مطالبی در خصوص وضعیت آن زمان و تحولات منجر به پیروزی انقلاب اسلامی در بیست و یك صفحه علل و شرح منجر به انتشار این یادداشت ها را در پایان نوشتار خویش به شرح زیر بیان نموده است:

« یكی از پیامدهای چشمگیر انقلاب این بوده است كه ایرانیان چه در درون و چه در بیرون كشور، به خود آمده اند و در جست و جوی شناخت بهتر دوران خویش و فرآیندی هستند كه وضع را به امروز كشانده است. این روند بسیار دلگرم كننده است و رفته رفته ما را از كلی بافی های بی سر و ته دور و زمینه را برای آگاهی درست تر از گذشته و حال خویش آماده می سازد. در چنین شرایطی ارزش یادداشت های علم روشن می شود، زیرا نه تنها خواننده را با شیوه كار و اندیشه شاه و اطرافیان او آشنا می كند، بلكه عامل هایی كه به تدریج دست به دست هم دادند و زمینه را برای ناخرسندی مردم انقلاب و فروپاشیدن نظام شاهنشاهی فراهم آورند، در آن به خوبی دیده می شوند. اندیشیدن درباره آنها می تواند درس عبرتی برای مردم و مسئولان كنونی و آینده ایران باشد، كه چه كارهایی را بكنند یا نكنند، از خودكامگان بپرهیزند و از شركت دادن مردم در كارها نهراسند و با آنان همچون كسان نابالغ رفتار نكنند و با خواسته های آن نستیزند. علم كه در واپسین ماه های زندگی اش سخت نگران تحولات داخلی ایران بود، به همسرش وصیت كرده بود كه این یادداشت ها هنگامی منتشر شود كه دودمان پهلوی دیگر در ایران سلطنت نمی كند. پس از گذشت ده سال از انقلاب و دگرگونی نظام سیاسی ایران، بانو ملكتاج علم و دو دختر او رودابه و نازعلم یك زبان بر این شدند كه هنگام انتشار یادداشت ها رسیده است. با توجه به این كه عضو دولت علم بوده ام و از آن پس رابطه رسمی و اداری ما تبدیل به دوستی بسیار نزدیكی شد كه پس از مرگ آن شادروان همچنان با خانواده او ادامه یافته است، از من خواسته شد ویرایش یادداشت ها و ترتیب انتشار آن ها را به عهده گیرم كمتر كاری می توانسته است تا این اندازه برای من دلپذیر باشد. از بانو علم و فرزندان ایشان خواستارم سپاس فراوان مرا از بابت اعتمادی كه در این زمینه به من نشان داده اند، بپذیرند».

قسمتی از مطالب آقای محمود فاضلی بیرجندی به عنوان ویراستار كتاب سرا در مقدمه جلد هفتم كتاب نیز به شرح زیر می باشد :

« اكنون كه دوره یادداشت ها برپایه اقبال كتاب خوانان و فارسی زبانان داخل و خارج كشور دوباره چاپ می شود یادآوردن نكته ای را به خواننده لازم می داند : این مجلد به قاعده می بایست نخستین مجلد از این دوره كتاب ها می بود. اما چون دست نوشته های سال 7- 1346 علم در كنار بقیه اوراق او یافت نشده گمان می رفته كه دوره یادداشت ها كه از سال 1348 آغاز شده، به سال 1356 پایان یافته باشد. اما چندی پس از پایان انتشار دوره شش مجلدی یادداشت ها، قسمت دیگری از دست نوشته ها در بایگانی زنده یاد صادق عظیمی پیدا می شود كه مربوط به سال 7-1346 بوده است. این اوراق هم به اهتمام دكتر علی نقی عالیخانی به سیاق مجلدهای پیش تنظیم و در نیمه دوم سال 1392 در خارج كشور تحت عنوان مجلد هفتم یادداشت ها به دست چاپ سپرده می شود. این سبب جا به جا شدن ترتیب مجلدات این دوره یادداشت هاست».

 

 

چاپ های قبلی:

جلد اول از سال 1347 تا سال 1348، چاپ اول 1371 چاپ پنجم 1393

جلد دوم از سال 1349 تا سال 1351، چاپ اول 1377 چاپ چهارم 1393

جلد سوم سال 1352، چاپ اول 1377 چاپ چهارم 1393

جلد چهارم سال 1353، چاپ اول 1380 چاپ سوم 1393

جلد پنجم سال 1354، چاپ اول 1382 چاپ سوم 1393

جلد ششم از سال 1355 تا سال 1356، چاپ اول 1386 چاپ سوم 1393

جلد هفتم از سال 1346 تا سال 1347، چاپ اول 1392 چاپ دوم 1393

 


::یادداشت

خرد
آیت الله سید ابوالقاسم کاشانی 3 هفته پس از کودتای 28 مرداد: ملت شاه را دوست دارد بزرگ‌ترین اشتباه مصدق عدم اطاعت از اوامر شاه بودآیت الله کاشانی روی کار آمدن دولت کودتا را «سبب مسرت» دانست و ضمن تبریک به زاهدی گفت: «جای مسرت است که دولت جناب آقای زاهدی که خود یکی از طرفداران جبهه ملی بوده، تصمیم دا...
بی نام
هذا شقشقه هدرت.عجب ملتی هستیم ما. یک دفعه چنان جو گیر می شیم که یادمون میره کجاییم و چه کاره ایم و قرار بود کجا بریم و چی کار بکنیم. برنامه بیست و پنج ساله می نویسیم و می گیم می خواهیم ظرف این مدت به این اهداف برسیم. بعد می خندیم می گیم برنامه چیه ما همین الانش هم از بیست و پنج سال دیگه جلوییم. برای...
پیروز غفرانی
اهمیت توسعه حاشیه ساحلی دریای عمان برکسی پوشیده نیست. نگارنده در دوران کاری دیپلماتیک خود در دولت اصلاحات، بحث اهمیت بندر چابهار را در جلسات و گزارشات متعدد متذکر شده و در قالب تنظیم روابط با کشورهای شبه قاره و انعقاد یادداشت تفاهم "نقشه راه همکاری های استراتژیک ایران و هند"، روند جلب مشارکت و س...

::بخش انگلیسی

english logo copy

Thumbnail A miracle no politics and swords can performBy: Fereydoun MajlessiNowruz is not tradition! It is culture! Nowruz is drawing and painting. It is Art! Nowruz is music, freshness, youth, love, and...
Thumbnail By Henri J. Barkey, It wasn’t long ago that Turkish foreign policy was the talk of the town. Defined by the catchy phrase of “zero problems with the neighbors,” Turkey aimed to both improve...
More inenglish|section