جمعه, 02 تیر 1396 |

مبانی مشروعیت نظام مشروطه در اندیشه سیاسی آخوند خراسانی

Khorasaniآخوند خراسانی از بزرگ‌ترین علمای جهان اسلام در سده‌های اخیراست.وی نیز همانند دیگر مراجع بزرگ شیعه نسبت به تحولات سیاسی و اجتماعی دوران زندگی خود موضع‌گیری‌هایی داشته است. مهم‌ترین تحول سیاسی دوره زندگی ایشان انقلاب مشروطه است. هر چند آخوند خراسانی هیچ اثر مکتوبی ندارد که به طور مستقل به دیدگاه‌ها و مواضع او نسبت به انقلاب مشروطه بپردازد اما این مواضع و دیدگاه‌ها را می‌شود از لا به لای نامه‌ها، فتواها و تلگراف‌های وی دریافت کرد.

اقبال و گاندی: ناسیونالیسم، انترناسیونالیسم و دردِ جدایی

محمد اقبال(1938-1877) شخصیتی سه بعدی دارد: نو اندیش دینی، شاعر، و سیاست پیشه.در این مقاله، در گستره‌ی بعد سوم شخصیت اقبال، می‌کوشم مفهوم انترناسیونالیسم اسلامی را از نگاه اقبال تشریح و بررسی کنم. برای این منظور، آگاهی از دیدگاه اقبال درباره‌ی ناسیونالیسم ضرورت دارد

نان بریدن و لب دوختن

در قوانین جزائی اسلام، مجازات های خاصی برای جرائم مختلف، دیده می شود، از قبیل حبس، شلاق، تبعید و حتی قتل. ولی آیا اسلام با مجازات کردن اشخاص به وسیله قطع حقوق آنان و بریدن نانشان هم موافق است؟ و آیا در احکام شرعی و یا در سیره حکومتی پیامبر(ص) و امیرالمؤمنین می توان نمونه ای از اینگونه مجازات سراغ گرفت؟

داعش و آینده افراط گرایی در منطقه

بیش از یک دهه است که کابوس تروریسم منبعث از افراط گری مذهبی بر جهان سایه افکنده و اخبار دهشتناک و مشمئز کننده ترور، عملیات انتحاری، انفجار خودروهای مملو از مواد منفجره و ....قس علیهذا، روزانه و مستمرا چهره نفرت انگیز افراط گری مذهبی را در مقابل دیدگان جهانیان قرار می دهد.

چهار مهندس بازرگان

بازرگان شجاعانه و خیلی راحت برای حفظ اصول اخلاقی خویش از سرای قدرت بیرون آمد. در این دوره، بازرگان دوباره سوگلی جوانان و پیران شد وحقش بود

من با بازرگان از طریق آثار ممنوعۀ او در اواخر دهه ۴۰و اوایل دهه ۵۰طی دورۀ دبیرستان آشناشدم.

یک کلمه، حکایت همچنان باقی است

 قانون و قانون‌گرايي از دغدغه‌هاي اصلي انديشه‌وران ايراني در سده اخير بوده است؛ يعني دست‌كم از آن هنگام كه مستشارالدوله، رساله نامور يك كلمه را منتشر كرد. با اوضاع و احوال امروز ايران، دلمشغولي‌ها در مورد مردم و كشور ايران، يكي دو تا نيست. مي‌توان بر وضعيت حقوق و آزادي‌ها، عدالت اجتماعي و سياسي، امنيت، استقلا‌ل، خردورزي و مدارا انگشت نهاد؛ اما به نظر من يكي از اولويت‌هاي بنيادين جامعه ايراني، در حال حاضر و در سال‌هاي آينده، مساله قانون و قانون‌گرايي، يعني همان «يك كلمه» است. قانون اگر نباشد، و اگر باشد و به اجرا درنيايد، جامعه يا به «استبداد دچار مي‌شود و يا در هاويه «بي‌دولتي»(Anarchy) فرو مي‌افتد...

ده اصل ضروری برای تحقق صلح پایدار جهانی

می‌خواهم دربارۀ ده اصل صحبت کنم. که این ده اصل در سلسله نشست‌هایی که چند سال پیش بنا به دعوت یکی از دانشگاههای اتریش از چند نفر انجام شده بود و بنده هم یکی از آنها بودم و همۀ آنها از استادان دانشگاه و متخصصان حقوق، اقتصاد، الهی‌دانان مسلمانان و مسیحیان بودند و این جلسات چندین‌بار تکرار شد.

بازتاب فلسفۀ سیاسی جان لاک در اعلامیۀ استقلال آمریکا

هیچ کس حق برتر وقدرت برتر نیست که آزادی دیگری را سلب کند، زیرا انسان ها آزاد و برابراند و این آزادی و برابری جزء حقوق مسلم آن ها است.

جامعه مدنی، سنگ بنای نظام دموکراتیک

جامعه مدنی(civil society) شامل نهادها و انجمن‌هایی است که داوطلبانه از سوی شهروندان تأسیس می‌شود. این نهاد ها، خودبنیاد، یعنی مستقل از حکومت است و به آن اتکا ندارد، اما در تعامل با حکومت به سر می‌برد و تلاش‌های جمعیِ خود را در امور اجتماعی و مدنی در جهت تعمیق و گسترش دموکراسی به کار می‌بندد.

بازرگان و سه گانۀ ایران، دین و دموکراسی

ایرانی، مسلمان، دموکرات. مهدی بازرگان (1373-1276ه.ش) در گفتارها، نوشتارها، رفتارها و راه و رسم اجتماعی و سیاسی خود، این هویت سه­گانه را آشکار کرده ­است. او نه فقط در مورد خودش، بلکه برای همه ایرانیان، آرزومند چنین هویتی بود. به باور او، ایرانی بودن، دیندار بودن و دموکرات بودن، ویژگی‌هایی متلائم و هم‌آهنگ‌اند و هر ایرانی می‌تواند این سه را با هم دارا باشد.

کانت، فلسفه و روشنگری

برگردان: مجتبی قلی پور

اشاره: متن زیر ترجمۀ نخستین درس گفتار از مجموعه درس گفتارهای مایکل راث در دانشگاه وزلین (Wesleyan) ایالات متحده است. این مجموعه درس گفتارها با عنوان کلی «مدرن و پست مدرن» ایراد شده­ اند که پروفسور راث در هر یک از آنها به بررسی کوتاه مهمترین

تلنگری به نگاهی سنتی در اسلام شناسی

چندی است دوستانی پیشنهاد می کنند نکته هائی را که ازنگاه آنان جاذبه ای دارد، با مخاطب های رسانه های روز در میان بگذارم.َ

 با این پیشنهاد از آن رو موافق نیستم که می پندارم،انچنان سازو کار مناسبی را در اختیار نداریم که بتوان پاسخ گوی ان عزیزانی بود که، در پی هر حرف نویی واکنش نشان می دهند.

نقش قوه قضاییه در دموکراسی ها

مونتسکیو برای اولین بار قدرت حاکمه جامعه را به سه قوه قضاییه، مجریه و مقننه تقسیم کرد و لزوم تفکیک قوا را اعلام کرد. به نظر او و تمام دانشمندان مکتب دموکراسی، قوه قضاییه باید مستقل باشد تا بتواند به ملت تامین اجتماعی بدهد.

آیزایا برلین در ارتفاع کثرت گرایی

آیزایا برلین فیلسوف سیاسی و مورخ اندیشه ها متعلق به مکتب لیبرالیسم و سنت فلسفه سیاسی آنگلوساکسون می‌باشد. برلین به جهت آموزه های سیاسی و فکری پلورالیستی متاثر از لیبرالیسم و صراحت در بیان نظریات..

چه باید کرد تا موضوع اقلیت‌ها تبدیل به «مساله» نشود؟

موضوع اقلیت‌ها دارای ابعاد گوناگونی است که از میان آنها، بعد انسانشناسی، بعد روان‌شناسی، بعد اخلاقی و بعد حقوقی دارای اهمیت فزون‌تری است. هنگامی که موضوع اقلیت‌ها به «مساله» تبدیل می‌شود، این پرسش به‌میان می‌آید که چه دلایل و عللی موجب بروز آن شده است؟

::یادداشت

خرد
آیت الله سید ابوالقاسم کاشانی 3 هفته پس از کودتای 28 مرداد: ملت شاه را دوست دارد بزرگ‌ترین اشتباه مصدق عدم اطاعت از اوامر شاه بودآیت الله کاشانی روی کار آمدن دولت کودتا را «سبب مسرت» دانست و ضمن تبریک به زاهدی گفت: «جای مسرت است که دولت جناب آقای زاهدی که خود یکی از طرفداران جبهه ملی بوده، تصمیم دا...
بی نام
هذا شقشقه هدرت.عجب ملتی هستیم ما. یک دفعه چنان جو گیر می شیم که یادمون میره کجاییم و چه کاره ایم و قرار بود کجا بریم و چی کار بکنیم. برنامه بیست و پنج ساله می نویسیم و می گیم می خواهیم ظرف این مدت به این اهداف برسیم. بعد می خندیم می گیم برنامه چیه ما همین الانش هم از بیست و پنج سال دیگه جلوییم. برای...
پیروز غفرانی
اهمیت توسعه حاشیه ساحلی دریای عمان برکسی پوشیده نیست. نگارنده در دوران کاری دیپلماتیک خود در دولت اصلاحات، بحث اهمیت بندر چابهار را در جلسات و گزارشات متعدد متذکر شده و در قالب تنظیم روابط با کشورهای شبه قاره و انعقاد یادداشت تفاهم "نقشه راه همکاری های استراتژیک ایران و هند"، روند جلب مشارکت و س...

::بخش انگلیسی

english logo copy

Thumbnail A miracle no politics and swords can performBy: Fereydoun MajlessiNowruz is not tradition! It is culture! Nowruz is drawing and painting. It is Art! Nowruz is music, freshness, youth, love, and...
Thumbnail By Henri J. Barkey, It wasn’t long ago that Turkish foreign policy was the talk of the town. Defined by the catchy phrase of “zero problems with the neighbors,” Turkey aimed to both improve...
More inenglish|section  

col

sup

sup copy